![\"\"](\"http:\/\/czerwonawalizka.com\/wp-content\/uploads\/2017\/07\/P1310584-1024x576.jpg\")
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
B\u0119d\u0119 to pisa\u0107 po raz kt\u00f3ry\u015b i b\u0119d\u0119 si\u0119 powtarza\u0107.<\/p>\n
Czas ucieka tak szybko.<\/p>\n
Dzisiejszy wpis to b\u0119dzie strumie\u0144 \u015bwiadomo\u015bci. Dawno takich post\u00f3w nie by\u0142o, ostatnio przestawi\u0142am si\u0119 wy\u0142\u0105cznie na czesk\u0105 stron\u0119 mocy, ale uzbiera\u0142o mi si\u0119 tego sporo. Du\u017co. I jeszcze wi\u0119cej.<\/p>\n
Umar\u0142ym stawiamy pomniki. Pi\u0119kne, marmurowe, z wymy\u015blnymi zawijasami, rze\u017abami, \u015bwiec\u0105ce, g\u0142adkie, pstrokate.<\/p>\n
Ca\u0142e \u017cycie budujemy: dom, mieszkanie, \u017cycie \u2013 tworzymy podstaw\u0119 egzystencji, kt\u00f3ra wydaje nam si\u0119 tak niezb\u0119dna, \u017ce jeste\u015bmy w stanie wzi\u0105\u0107 kredyt na niebotyczn\u0105 (dla nas) kwot\u0119 i uwi\u0105za\u0107 si\u0119 na jedn\u0105 trzeci\u0105, je\u015bli nie po\u0142ow\u0119 \u017cycia, byle tylko j\u0105 mie\u0107.<\/p>\n
Tworzymy dzie\u0142a, kt\u00f3re nas pasjonuj\u0105 i kt\u00f3re poch\u0142aniaj\u0105 wi\u0119ksz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 naszej energii i czasu \u2013 ksi\u0105\u017cki, filmy, muzyk\u0119, albo co\u015b bardziej przyziemnego \u2013 \u015brubki, uszczelki, rogaliki, chleb.<\/p>\n
Tymczasem pomniki zmruszej\u0105. Napisy si\u0119 zatr\u0105 i nikt ich nie rozczyta. Domy opustoszej\u0105. \u015arubki zardzewiej\u0105, chleb zape\u0142ni \u017co\u0142\u0105dki na kilka godzin. Ksi\u0105\u017cki i filmy \u2013 kultura i sztuka \u2013 to po nas pozostanie, powiecie. To ludzie b\u0119d\u0105 podziwia\u0107 wieki p\u00f3\u017aniej. Architektur\u0119, wielkie dzie\u0142a naszej cywilizacji, tak, jak my dzi\u015b podziwiamy piramidy albo kolosea.<\/p>\n
Wreszcie dzieci \u2013 rodzimy je, by nios\u0142y dalej nasz genom, by nios\u0142y nazwiska, histori\u0119, pami\u0119\u0107, ogie\u0144 – cywilizacj\u0119.<\/p>\n
Ogie\u0144. To pot\u0119\u017cny symbol. Od ognia wszystko si\u0119 zacz\u0119\u0142o. Ogniem zacz\u0105\u0142 si\u0119 wszech\u015bwiat. Ogniem jest si\u0142a przetrwania. Ogie\u0144 p\u0142onie w ludziach, kt\u00f3rzy d\u0105\u017c\u0105 do jakiego\u015b celu, nieust\u0119pliwie, niezmorzenie, niestrudzenie. Ogniem zacz\u0105\u0142 si\u0119 post\u0119p. Ogie\u0144 to cywilizacja.<\/p>\n
W ogniu palimy tych, kt\u00f3rzy odeszli. Zostaj\u0105 tylko wspomnienia, tak ulotne, jak ulotne jest nasze \u017cycie.<\/p>\n
W tej wojnie z czasem chyba w\u0142a\u015bnie o pami\u0119\u0107 chodzi.<\/p>\n
Czy za dwie\u015bcie, trzysta, tysi\u0105c lat, ktokolwiek b\u0119dzie wiedzia\u0142, \u017ce chodzili\u015bmy do kin? \u017be budowali\u015bmy domy? \u017be piekli\u015bmy rogale na 11 listopada?<\/p>\n
Czy ktokolwiek b\u0119dzie w og\u00f3le zna\u0142 nasz j\u0119zyk?<\/p>\n
Na \u015bwiecie jest nas oko\u0142o 6 miliard\u00f3w. M\u00f3wimy oko\u0142o 6 tysi\u0105cami j\u0119zyk\u00f3w, z czego prawie po\u0142owa jest dzi\u015b zagro\u017cona wygini\u0119ciem. Ma\u0142o tego, nasze w\u0142asne j\u0119zyki rozwijaj\u0105 si\u0119 w taki spos\u00f3b, \u017ce dzi\u015b rozczytanie tekst\u00f3w sprzed kilkuset lat nie zawsze jest proste, nie m\u00f3wi\u0105c o tym, \u017ce j\u0119zyk mo\u017ce po prostu ulec zapomnieniu.<\/p>\n
Wody jest ma\u0142o. Ropy jest coraz mniej. Las\u00f3w, kt\u00f3re produkuj\u0105 tlen, jest coraz mniej.<\/p>\n
By\u0142am jaki\u015b czas temu w Hamburgu. Znajduje si\u0119 tam najwi\u0119kszy niemiecki port, drugi najbardziej zat\u0142oczony w Europie, 15 najwi\u0119kszy na \u015bwiecie. Liczba towaru, kt\u00f3ra przybywa i odp\u0142ywa, jest niewiarygodna. Niemal niepoliczalna. Nie do ogarni\u0119cia rozumem. [Przynajmniej moim.]<\/p>\n
A to tylko jeden port.<\/p>\n
Jest nas 6 miliard\u00f3w. \u0141\u0105czy nas wirtualna sie\u0107, nigdy przekazywanie informacji nie by\u0142o tak proste. Nigdy nie produkowano jedzenia na tak\u0105 skal\u0119. Nigdy nie by\u0142o takiej technologii. Cywilizacja niby nigdy nie by\u0142a tak rozwini\u0119ta. Produkujemy tyle \u017cywno\u015bci, \u017ce tony jej s\u0105 wyrzucane, nigdy nawet nie otwarte (!). W tym samym czasie ludzie umieraj\u0105 z g\u0142odu.<\/p>\n
Dok\u0105d to zmierza, jak s\u0105dzicie?\u2026<\/p>\n
Nie mam poj\u0119cia, co mo\u017cemy zrobi\u0107. Wszystko wskazuje na to, \u017ce i tak rozp\u0142yniemy si\u0119 wraz podmuchem wiatru; nasze ko\u015bci rozp\u0142yn\u0105 si\u0119 w kolejnej ka\u0142u\u017cy, przysypie je kolejny \u015bnieg.<\/p>\n
Co mo\u017cemy zrobi\u0107?\u2026<\/p>\n
Szukam historii w \u017cyciu przodk\u00f3w, odgrzebuj\u0119 dawno zapomniane \u015bwiaty, sk\u0142adam strz\u0119pki historii w ca\u0142o\u015b\u0107. Tylko po co?<\/p>\n
M\u00f3wi\u0105, \u017ce trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ceby historia si\u0119 nie powtarza\u0142a. M\u00f3wi\u0105, \u017ce trzeba uczy\u0107 i edukowa\u0107. M\u00f3wi\u0105, \u017ce w dzieciach przysz\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\n
A mo\u017ce to nie ma znaczenia? Mo\u017ce cywilizacje przychodz\u0105 i odchodz\u0105 i na prochach naszej wzro\u015bnie inna, lepsza albo gorsza, tak jak nasza powsta\u0142a na prochach poprzedniej?<\/p>\n
Pami\u0119\u0107 ludzka jest zawodna. Ulotna. Ludzie umieraj\u0105. Historie s\u0105 zapominane. J\u0119zyki gin\u0105.<\/p>\n
Historia si\u0119 powtarza.<\/p>\n
Wszystko ju\u017c by\u0142o.<\/p>\n